Veenmolen
Aan de rand van het dorp Wilnis, te midden van veenweiden en droogmakerijen, staat de Veenmolen. Deze korenmolen had een belangrijke taak in het dorp: het maalde graan voor het dagelijks brood.
Molenbezoek en winkel
Openingstijden
Zaterdag 10.00 – 16.00 uur
Adres
Oudhuijzerweg 109, Wilnis
Contact
Dagelijks brood
Met korenmolens werd graan gemalen voor het dagelijks brood. Al in de oudheid maalden mensen hun graan. Aanvankelijk (in de Romeinse tijd) met de hand door het gebruik van twee over elkaar wrijvende stenen. Later met rosmolens en pas vanaf de 13de en 14de eeuw met molens die door water of wind werden aangedreven.
Korenmolens staan meestal in steden, stadjes en dorpen. Om voldoende wind te vangen tussen de overige bebouwing staan ze op een verhoging. Vanaf de stelling (een soort balkon) kan de molenaar de wieken naar de wind draaien. De wieken drijven de as aan, die de maalstenen laat draaien. De maalstenen malen het graan tot meel.
Historie van de Veenmolen
Het bouwjaar van de molen – 1823 – is enigszins misleidend. Dit is namelijk het jaar van verplaatsing. Aan de onderdelen van de molen kunnen we zien dat de Veenmolen van oorsprong een industriemolen was uit de 17de of 18de eeuw. De molen is in 1823 op zijn huidige plek gezet. Hij werd op een gemetseld onderstuk gezet, waardoor de wieken meer wind vangen. Tot 1947 was de molen in bedrijf. Daarna dreigde verval. Diverse restauraties volgden en sinds de restauratie van 2003 kon de molen weer volop draaien.
Van stilstand naar toekomst
Eind 2021 is de molen uit voorzorg stilgezet, nadat onderzoek aantoonde dat de wiekenroeden niet meer voldeden aan de veiligheidseisen. Daarmee begon een omvangrijk hersteltraject, waarbij het vervaardigen en plaatsen van nieuwe roeden een knap staaltje vakwerk vereisten.
In 2023 startte Utrechts Landschap met het vervangen van de roeden van 15 Utrechtse molens. Na twee jaar intensief werk zijn deze molens weer veilig in gebruik en kunnen de wieken opnieuw draaien. Dit bijzondere erfgoed is daarmee klaar voor de toekomst.
Veel dank aan de provincie Utrecht, een groot aantal fondsen en donateurs voor hun waardevolle financiële bijdrage!
Bouwjaar en type molen
1823 – achtkante bovenkruier